Ekstra
Magazyn
Ekstra Magazyn

Najlepsze teksty z całej Polski, w każdy piątek dla wszystkich prenumeratorów Cyfrowych. Poznaj Ekstra Magazyn

Paweł Stachnik

Operacja "Ostra Brama". AK próbuje zdobyć Wilno

Patrol polskich i sowieckich żołnierzy na ulicach Wilna po zdobyciu miasta Fot. fot. archiwum Patrol polskich i sowieckich żołnierzy na ulicach Wilna po zdobyciu miasta
Paweł Stachnik

17 lipca 1944. Sowieci podstępnie aresztują komendanta Okręgu Wileńskiego AK ppłk. Aleksandra Krzyżanowskiego „Wilka” . To smutny finał Operacji „Ostra Brama”. AKowcy mieli w niej zdobyć Wilno przed Armią Czerwoną. Samodzielny polski atak nie udał się. Miasto zdobyli Sowieci, choć z polskim udziałem.

Autorem planu opanowania Wilna przez oddziały AK był mjr Maciej Kalenkiewicz „Kotwicz”, cichociemny, delegat Komedy Głównej AK do Okręgu Nowogródzkiego. Założył on, że miasto zostanie zdobyte lub zajęte tuż po wycofaniu się Wehrmachtu, a przed wejściem Armii Czerwonej. Dokonają zaś tego połączone siły Okręgów „Wilno” i „Nowogródek”.

Wprawdzie plan Akcji „Burza” pierwotnie zakładał wyłączenie z walk dużych miast, ale za atakiem na Wilno przemawiały dwa ważkie argumenty. Po pierwsze udana akcja bojowa znaczących sił AK w ważnym mieście nie mogłaby zostać niezauważona przez aliantów zachodnich.

Po drugie zmusiłaby Stalina do zajęcia jakiegoś - przypuszczano, że pozytywnego - stanowiska wobec AK i miejscowych przedstawicieli polskiego rządu.

- Wileńskie i część nowogródzkich oddziałów AK miały wystąpić wobec Armii Czerwonej jako prawowici gospodarze tych ziem. Miała to być klasyczna demonstracja polityczno-wojskowa, ale prowadzenie walki to przecież przedłużenie działań politycznych. Proszę też pamiętać, że u wilnian był „głód czynu”, gdyż we wrześniu 1939 r. Wilno zostało oddane Sowietom bez walki, a cały garnizon wycofał się na Litwę - tłumaczy prof. Leszek Kania, autor książki „Wilno 1944”.

Dwa zamiast czterech

Swój plan Kalenkiewicz przedstawił bezpośrednio komendantowi Wileńskiego Okręgu AK ppłk. Aleksandrowi Krzyżanowskiemu „Wilkowi”. Ten, zachwycony rozmachem przedsięwzięcia, udał się do Warszawy i bez trudu uzyskał akceptację Komendanta Głównego gen. Tadeusza Komorowskiego „Bora”. Przeciwni ujawnianiu się przed Sowietami byli dowódca i szef sztabu Okręgu Nowogródzkiego, ale zostali odwołani ze swoich stanowisk.

W dalszej części tekstu:

  • Na czym polegał plan zdobycia Wilna?
  • Jak wyglądał atak na Wilno?
  • Co się działo po zdobyciu miasta?
Pozostało jeszcze 84% treści.

Jeżeli chcesz przeczytać ten artykuł, wykup dostęp.

Zaloguj się, by czytać artykuł w całości
  • Prenumerata cyfrowa

    Czytaj ten i wszystkie artykuły w ramach prenumeraty już od 8,90 zł miesięcznie.

    już od
    8,90
    /miesiąc
Aktywujesz kod bez rejestracji

Odblokowujesz dostęp jednorazowo, tylko na tej przeglądarce. Jeżeli chcesz w przyszłości wrócić do tego artykułu, skorzystaj z opcji aktywacji kodu z rejestracją - zarejestruj się.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i czytaj bez rejestracji" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

odzyskaj hasło

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zaloguj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Aby móc przetwarzać Twoje dane osobowe w postaci adresu e-mail dla celów przedstawiania informacji handlowych na temat naszych towarów lub usług za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, prosimy Cię o wyrażenie poniżej wskazanych zgód.

Pamiętaj, w każdej chwili możesz cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Cofnięcie zgody nie wpłynie jednak na zgodność z prawem przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych przed wycofaniem zgody. Szczegóły dotyczące zgody, w tym jej wycofania, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności oraz w swoim profilu.

Administratorem Twoich danych osobowych jest spółka Polska Press Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Domaniewska 45, 02-672 Warszawa. Szczegółowe zasady przetwarzania danych osobowych przez Polska Press oraz uprawnienia użytkowników Serwisu Polskatimes z tym związane zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Twoje dane osobowe będą przetwarzane przez nas w szczególności w celu wykonania umowy (usługa świadczona drogą elektroniczną), w celach marketingowych w zakresie udzielonych zgód, jak też w innych celach marketingowych na podstawie naszego uzasadnionego interesu. Podanie przez Ciebie danych osobowych jest dobrowolne. Przysługuje Ci prawo do żądania od nas dostępu do swoich danych osobowych, prawo do ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, prawo do przenoszenia danych a także prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych. Więcej na temat Twoich uprawnień oraz celów przetwarzania danych przeczytasz w naszej Polityce Prywatności.

* Jeżeli klikniesz „Zaznacz wszystkie poniższe zgody” automatycznie zaznaczasz wszystkie zgody. Możesz też zaznaczyć lub odznaczyć każdą ze zgód z osobna.

** Zgoda wymagana.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zarejestruj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Paweł Stachnik

Dodaj pierwszy komentarz

Komentowanie artykułu dostępne jest tylko dla zalogowanych użytkowników, którzy mają do niego dostęp.
Zaloguj się

ekstramagazyn.pl

Polska Press Sp. z o.o. informuje, że wszystkie treści ukazujące się w serwisie podlegają ochronie. Dowiedz się więcej.

Jesteś zainteresowany kupnem treści? Dowiedz się więcej.

© 2000 - 2019 Polska Press Sp. z o.o.